Voorbeelden van (on)geschikte geneesmiddelendonaties. Het aanmelden van praktijkvoorbeelden: gebruikt u alstublieft dit e-mail adres (cases.drugdonations@wemos.nl) voor het aanmelden van (on)geschikte geneesmiddelendonaties die u onder de aandacht wil brengen. Geeft u tevens aan hoe u wilt dat deze informatie wordt behandeld. Kwaliteit voor kwantiteit? Een door de WHO uitgevoerd onderzoek naar donaties in Albanië in mei 1999, liet ernstige kwaliteitsproblemen zien. Zo’n 50% van de geneesmiddelen die tijdens de Kosovo-crisis het land zijn ingevoerd, waren ongeschikt of onbruikbaar en moesten worden vernietigd. Bij 65% van de geneesmiddelen was er een probleem met de houdbaarheidsdatum (deze ontbrak of zou verlopen binnen een jaar). 32% was alleen gemerkt met de merknaam, welke onbekend zijn bij Albanees medisch personeel. Geen enkele van de geneesmiddelen met korte houdbaarheid was verzocht, en volgens de hulpverleners was het ook niet mogelijk om deze te distribueren en gebruiken binnen een jaar. Fataal recept In Litouwen ontvingen artsen in 1993 een gift medicijnen zonder productinformatie. Zij vergeleken de naam op de doos met bijsluiters van andere producten en schreven het middel voor. Elf vrouwen werden vervolgens tijdelijk blind: het bleek een anti-worm middel dat alleen bestemd was voor de veeartsenij. Vrachtladingen aspirine In 1993 kwamen zeven vrachtwagenladingen met aspirine aan in Eritrea. De gebruiksdatum bleek verlopen. Het kostte zes maanden om deze onbruikbare medicijnen te verbranden. Tonnen troep naar Bosnië Een grootscheepse inventarisatie in 1996 en 1997 van alle aan Mostar, Bosnië, gedoneerde medicijnen tijdens de burgeroorlog, resulteerde in onthutsende cijfers: van de 250 ton medicijnen bleek 50 % afkomstig te zijn van teruggebrachte medicijnen, waarvan de helft niet essentieel was. Nog eens 40 % van het totaal was afkomstig van industriële donaties (voornamelijk uit de Verenigde Staten) waarvan een groot deel de houdbaarheidstermijn verstreken was. Negentig procent van de 250 ton medicijnen was onbruikbaar en moest deskundig vernietigd worden. Tien procent van de donaties was slechts bruikbaar. Deze donaties kwamen voornamelijk van grote hulpverleningsorganisaties die ervaring hebben met noodsituaties. Van alles een beetje In september 1993 komt een donatie van acht ton medicijnen in de hoofdstad van Guinee Bissau aan. Alle medicijnen zijn teruggebrachte middelen, variërend in een hoeveelheid van één en honderd tabletten. De gehele donatie bevatte 22.123 pakketjes van 1714 verschillende soorten medicijnen. Het behoeft geen betoog dat deze donatie moeilijk te distribueren was en het geneesmiddelenbeleid van de regering, gericht op rationeel gebruik van geneesmiddelen, dwarsboomde. 'Grootse' donatie? Rwanda, 1994: Multinational Eli Lily kondigt de grootste donatie aller tijden aan. De gift, een tweedelijns antibioticum Ceclor CD, bevindt zich echter niet op de essentiële geneesmiddelenlijst van de WHO, noch op de behandelingslijsten van enig land in Afrika. Artsen zonder Grenzen weigert de donatie. In 1996 zijn hulpverleners nog steeds bezig uit te vinden hoe ze van de zes miljoen pillen 'waardeloos' antibioticum af moeten komen.